BIẾN ĐỘNG CHỈ SỐ CHẤT LƯỢNG ĐẤT (SOIL QUALITY INDEX) CỦA CÁC KIỂU SỬ DỤNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP KHU VỰC TRÀ VINH, TỈNH VĨNH LONG

BIẾN ĐỘNG CHỈ SỐ CHẤT LƯỢNG ĐẤT (SOIL QUALITY INDEX) CỦA CÁC KIỂU SỬ DỤNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP KHU VỰC TRÀ VINH, TỈNH VĨNH LONG

Nguyễn Ngọc Bảo Trân1, Nguyễn Thị Diệu Thê1, Lâm Văn Tân1, Đặng Ái Dương2, Phạm Cẩm Đang3, Võ Quang Minh3*

1 Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long

2 Sở Nông nghiệp và Môi trường Tp. Cần Thơ

3 Bộ môn Tài nguyên đất đai, Khoa Môi trường và TNTN, Đại học Cần Thơ

* Email: vqminh@ctu.edu.vn

TÓM TẮT

Nghiên cứu tập trung phân tích sự biến động của chỉ số chất lượng đất (SQI) đối với các kiểu sử dụng đất nông nghiệp tại khu vực Trà Vinh, tỉnh Vĩnh Long. Điểm mới của nghiên cứu là ứng dụng chỉ số SQI để đánh giá tổng hợp chất lượng đất và phân tích sự khác biệt chất lượng đất giữa các kiểu sử dụng đất và các khu vực sinh thái khác nhau. Nghiên cứu thừa kế kết quả phân tích 1483 mẫu đất từ Dự án điều tra, đánh giá chất lượng đất năm 2019 qua đó đánh giá hiện trạng và đề xuất việc ứng dụng SQI trong đánh giá sức khỏe đất phục vụ công tác quản lý và sử dụng tài nguyên đất bền vững, đồng thời tiến hành tính toán và tổng hợp các chỉ tiêu lý – hóa học quan trọng như pHKCL, OM, N, P₂O₅, K₂O, CEC, SO42-, TMT, sa cấu, dung trọng và khả năng trao đổi cation (CEC) để xác định giá trị SQI. Kết quả cho thấy giá trị SQI có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa các huyện/thị xã và các kiểu sử dụng đất (Sig.<0,05). Giá trị SQI cao nhất ghi nhận ở huyện Càng Long cũ và Cầu Kè cũ (0,63) và thấp nhất tại TX. Duyên Hải cũ (0,54) do khu vực ven biển có chất lượng đất thấp hơn bởi sự ảnh hưởng từ xâm nhập mặn. Kết quả nghiên cứu góp phần hỗ trợ định hướng quản lý, cải tạo và sử dụng đất nông nghiệp phù hợp với điều kiện sinh thái của từng địa phương.

Từ khóa: chỉ số SQI, chất lượng đất, sức khỏe đất, đất nông nghiệp.

SUMMARY

Assessment of Soil Quality Index (SQI) in agricultural land use types in Tra Vinh region, Vinh Long province

Nguyen Ngoc Bao Tran¹, Nguyen Thi Dieu The¹, Lam Van Tan¹, Dang Ai Duong², Vo Quang Minh³, Pham Cam Dang³

¹ Department of Agriculture and Environment, Vinh Long Province
² Department of Agriculture and Environment, Can Tho City
³ Environment and Natural Resources College, CanTho University

This study focuses on analyzing the variability of the Soil Quality Index (SQI) across different agricultural land-use types in Tra Vinh and Vinh Long provinces. The novelty of the study lies in its application of the SQI to comprehensively assess soil quality and analyze the differences in soil quality between different land-use types and ecological zones. The study inherits the results of the analysis of 1483 soil samples from the 2019 Soil Quality Survey and Assessment Project, thereby evaluating the current status and proposing the application of SQI in soil health assessment for sustainable land resource management and utilization. It also calculates and synthesizes important physico-chemical parameters such as pHKCl, OM, N, P₂O₅, K₂O, CEC, SO42-, TMT, texture, bulk density, and cation exchange capacity (CEC) to determine SQI values. The results show that the SQI values ​​differed statistically significantly between districts/towns and land use types (Sig.<0.05). The highest SQI values ​​were recorded in the former Cang Long and Cau Ke districts (0.63) and the lowest in the former Duyen Hai town (0.54) due to the lower soil quality in coastal areas caused by saltwater intrusion. The research results contribute to supporting the management, improvement, and use of agricultural land in accordance with the ecological conditions of each locality.

Keywords: soil quality index soil quality, soil health, agricultural land.

Người phản biện: TS. Dương Thị Thu Hà
Email: duongthithuha@huaf.edu.vn

Ngày nhận bài: 30/4/2026

Ngày thông qua phản biện: 10/5/2026

Ngày duyệt đăng: 23/6/2026